Anlama Düzeyi Nasıl Yükseltilir?


Öğrenmek, anlamak demektir. Anlama gücünün geliştirilmesi için, konunun dikkatle okunması, öğrenilen eski bilgiler ile benzerlik ve bağıntısının kurulması, örneklere dikkat edilmesi, okunulan konunun ana fikrinin ortaya çıkarılması konuların üzerinde durulması gerekir.

A) İnceleme:

Bir konunun ya da yazının incelenmesi, o konu hakkındaki genel bir bilgi sahibi olmak demektir. Bu da konunun adının, alt başlıklarının, amacının genel olarak gözden geçirilmesi ile mümkün olur.

B) Sorular Oluşturma:

Her konuyu veya yazıyı, bir takım sorulara cevap bulmak için okumak gerekir. Bu nedenle okumaya geçmeden önce, yapılan incelemeden de yararlanılarak söz konusu kaynaktan cevapları bulunabilecek sorular belirlenmelidir. Geçmiş yıllarda yapılan ÖSS soruları konuyu öğrenme amacıyla kullanılabilir. Bu sorular kişiyi daha dikkatli olmaya yöneltecektir.

C) Okuma:

Bir konuyu okurken, beyin güçlerini konuya yöneltmek gerekir. Okuduğunu anlamada başarı iyi ve hızlı okuyabilmeye bağlıdır. Okuma sırasında niçin, nasıl, nerede, ne zaman, kim gibi sorular, okuyanın kafasında merak uyandırmaktadır. Özelden genele doğru gitmede, konunun her bölümünün ve sonuçta tümünün ana düşüncesini bulmak gerekir.

Ele alınan bir konunun veya yazının en az iki defa okunması, anlamanın ön şartıdır. İlk okumada konu ya da yazıdaki ana ve yan düşünceleri tespit etmek gerekir. Bu esnada not çıkartma veya satırların altını çizme gibi işlemler yapılmamalıdır. İkinci okuma ana ve yan düşünceler, kesin olarak belirlenmeli ve satır altları çizilmelidir.

D) Hatırlama-Özetleme:

Okuduklarını yeniden gözden geçirmeyenler, öğrendiklerinin yarısını kitabı bıraktıktan bir süre sonra unutmaktadırlar. Bu nedenle öğrendiklerimizi unutmamak için düzenli bir çaba göstermek zorundayız.

Gözden geçirme ve hatırlama çalışmalarınızı parça parça yürütmelisiniz. Her başlık altındaki parçayı dikkatle okuduktan sonra durunuz, okuduklarınızı hatırlamaya çalışınız. Eğer zamanınız sınırlı ise konunun ana çizgilerini belirlemekle yetinebilirsiniz.

Okuduğunuz yere bakmadan o parçayı başarı ile özetleyebilirseniz o parçayı anlamışsınız demektir. Kimi zaman okuduğunuzu anladığınızı sanırsınız. Ancak özetlemeye sıra gelince bir cümle bile yazamadığınızı görürsünüz.

Özet çıkarma:

Bu konuda dikkat edeceğiniz en önemli nokta okuduğunuz yazının özünü yakalamak ve okunan yazıya bakmadan kendi sözcükleriniz ile oluşturacağınız cümleleri okunaklı ve kısaca yazabilmektedir.

Özet çıkarırken yazıdaki planı bozmamaya, yazının amacını yitirmemeye, ana düşüncesini ve onu destekleyen yardımcı düşünceleri belirtmeye ve yazıdaki anlamı korumaya çalışmalısınız. Gerek okurken gerekse yazarken konunu ana çizgilerini belirtmek çok gereklidir. Bunu gerçekleştirmek, yazının çatısını gösteren şemayı oluşturmak demektir.

E) Tekrarlama:

Bu aşamada, okuyup öğrendiklerinizin doğru olup olmadığını denetlemiş ve doğru olanları pekiştirmiş olacaksınız. Doğrulama amacı ile yapacağınız ilk iş, okuduğunuz kitap ya da yazının genel yapısını incelemektir. İkinci işiniz kitap ya da yazı ile ilgili olarak oluşturduğunuz soruların tümünü cevaplayıp, cevaplayamadığınızı yoklamaktır. Cevaplanması gereken yeni sorular ortaya çıkmışsa, onları da cevaplamış olmasınız. Üçüncü işiniz ise kitap ya da yazıyı yeniden okumak ve notlarınızdaki eksiklikleri tamamlamaktır.


Kaynak: Okunma Sayısı:2706
 
süratsatış Nt